Miedziane instalacje zimnej i ciepłej wody użytkowej obniżają ryzyko zachorowania na legionelozę

Wg danych Instytutu Roberta Kocha, co roku zapada w Niemczech na tę chorobę od około  6 do 10 tysięcy – osób. Odsetek wypadków śmiertelnych wynosi w granicach 15%, a w przypadku pacjentów nieleczonych, o obniżonej odporności – odsetek ten wzrasta do 80%.

Ostatnie badania przeprowadzone przez  holenderski instytut naukowy KIWA zajmujący się jakością wody, wykazały, że zastosowanie rur miedzianych obniża  rozmnażanie się bakterii powodujących chorobę legionistów.

Symulując stosowanie różnych systemów dostarczających wodę w gospodarstwach domowych przez ponad 1 rok, przeprowadzono badania, w których oceniono rozmnażanie się bakterii Legionella pneumophila , które są przyczyna 90% przypadków zachorowania na legionolezę. Eksperymenty wykazały, że liczba bakterii z rodzaju Legionella zawarta w wodzie płynącej przez rury miedziane była 10 razy mniejsza niż w wodzie płynącej przez rury polietanowe (PEX).

Badania KIWA wykazały, że najważniejsze dla zapobiegania procesowi rozmnażaniu się bakterii jest utrzymanie w punkcie poboru wody temperatury ciepłej wody na poziomie 60 °C (lub większej, jeśli tak określają przepisy, a wody zimnej poniżej 25 °C (lub mniejszej, jeśli tak określają przepisy).

W razie skażenia wody, jednym z najbardziej skutecznych działań jest płukanie instalacji wodą o wysokiej temperaturze. Badania jasno pokazują, że to działanie zapewnia największą redukcje liczby bakterii wtedy, kiedy przeprowadza się je w instalacjach z miedzi. Wyjątkowa odporność miedzi na wysoką temperaturę jest dodatkową zaletą w zmaganiu z rozmnażaniem się bakterii rodzaju Legionella.

Przyczyną choroby legionistów jest skażenie bakteriami z rodzaju Legionella. Sprawcą jest bakteria występująca w wodnych środowiskach, szczególnie w urządzeniach sanitarnych, w których wytwarzany jest aerozol wodny (natryski, sauny, łaźnie). Trzy czynniki mają wpływ na rozmnażanie się bakterii: temperatura w zakresie 25-45 °C, obecność osadów organicznych oraz stagnacja wody. Legioneloza przede wszystkim jest przyczyną infekcji płuc. Łagodna forma choroby podobna jest do grypy i przebiega bez leczenia od 2 do 5 dni i była wykrywana zanim odkryto chorobę legionistów. Ostra forma legionelozy atakuje głównie ludzi o obniżonej odporności (palaczy tytoniu, osoby z chroniczna choroba płuc, ludzi w podeszłym wieku). Okres rozwoju choroby trwa od 2 – 18 dni. Początkowe objawy choroby podobne są do grypy, potem pojawia się gorączka (39,5 °C), a pacjent czuje się słaby i oszołomiony   i ma bóle brzucha (nudność, wymioty). W trakcie choroby mogą wystąpić komplikacje, przy czym do najgroźniejszych należą problemy z oddychaniem i ostry ból nerek. Ponad 15% zachorowań jest śmiertelnych, w innych przypadkach pacjenci mogą odczuwać skutki choroby do pięciu lat po infekcji.

Skuteczne zapobieganie powstawaniu bakterii Legionelli  w instalacjach wody pitnej i ciepłej wody użytkowej powinno być przestrzegane:

– w fazie projektowania,

– w eksploatacji instalacji przez użytkownika.

Zasady projektowe, które należy przestrzegać przy projektowaniu nowych i modernizacji instalacji wody pitnej i ciepłej wody użytkowej:

– ochrona instalacji z wodą zimną przed przegrzaniem (zalecana temp. wody poniżej 25 °C), przez stosowanie izolacji na rurach,

– w instalacjach ciepłej wody użytkowej o małej pojemności zapewnienie odpowiedniej temp. (temp. zalecana 60 °C, temp. min. 50 °C),

– w instalacjach o dużej pojemności zapewnienie temp. min. 60 °C,

– stosowanie podgrzewaczy o optymalnych pojemnościach ,

– stosowanie cyrkulacji lub podgrzewania wspomagającego w przypadku rurociągów o pojemności powyżej 3 litrów,

– w instalacjach o dużej pojemności stosowanie cyrkulacji, w których maksymalny spadek temp. wynosić będzie 5 K,

– system cyrkulacji urządzeń mogą być w stanie spoczynku najwyżej 8 godzin.

 

Dodatkowa zasada, którą stosują projektanci w większości krajów Europy Zachodniej to sporządzanie protokołów uruchomienia i zaleceń dla użytkowników z nakazem ich podpisania.

Najważniejszymi zaleceniami dla użytkownika instalacji wody pitnej i ciepłej wody użytkowej  są:

– utrzymanie krótkich czasów stagnacji wody (czas stagnacji wody w instalacjach wodnych powinien być krótszy niż czas potrzebny do rozmnażania legionelli)

– zapewnienie bezpiecznej temp. wody ciepłej w instalacjach przez odpowiednią regulację urządzeń grzewczych,

– zapewnienie codziennej dezynfekcji termicznej.

Dzięki bakteriostatycznym i mechanicznym własnościom miedzi (głównie dużą odporność na wysoką temperaturę, której nie mają  rury z polietylenowe (PEX)), materiał ten jest szeroko stosowany do budowy instalacji sanitarnych, do produkcji monet, klamek drzwiowych, naczyń kuchennych i aparatury medycznej. Inne badania przeprowadzone ostatnio przez mikrobiologów w różnych ośrodkach naukowych wykazały pozytywną rolę miedzi w walce z trzema innymi bardzo groźnymi bakteriami chorobotwórczymi: Listeria, E.coli 0151 i gronkowcami.

Pobierz: Miedziane-instalacje-zimnej-i-ciepłej-wody-użytkowej-obniżają-ryzyko-zachorowania-na-legionelozę.pdf (1.28MB)